Dolina Mierzawy

Położenie geograficzne i opis obszaru

Ostoja znajduje się w południowo-zachodniej części Niecki Nidziańskiej, w obrębie Płaskowyżu Jędrzejowskiego i  i Garbu Wodzisławskiego. Teren ma charakter falistej, lessowej wyżyny o łagodnych i szerokich wzniesieniach, pomiędzy którymi leżą płaskie równiny piaszczyste, w kilku miejscach poprzedzielany jest suchymi dolinkami i wąwozami o stromych zerodowanych stokach.

Powierzchnia

1560,49 ha.

Wartość przyrodnicza i znaczenie

Ostoja zabezpiecza czystą i naturalnie meandrującą rzekę Mierzawę jako dopływ Nidy, jednego z najważniejszych korytarzy ekologicznych w województwie. Na terenie ostoi Dolina Mierzawy występuje 6 siedlisk przyrodniczych z załącznika I Dyrektywy Siedliskowej, spośród nich największą powierzchnię zajmują zbiorowiska łąk świeżych ekstensywnie użytkowanych, będących miejscem życia dla wielu gatunków owadów. Na uwagę zasługuje niezwykle rzadkie, bo występujące tylko na Pomorzu i w Lubelskiem bardzo dobrze wykształcone torfowisko nakredowe. Siedlisko to stanowi ostoję dla równie niezwykle rzadkiego i zagrożonego gatunku z złącznika II Dyrektywy Siedliskowej, storczyka - lipiennika Loesela Liparis loeselii, który jest ściśle związany z tego typu torfowiskami na podłożu gytii wapiennej. Poza nim występuje tu również wiele innych interesujących gatunków roślin, np.; tłustosz pospolity Pinguicula vulgaris, turzyca Davalla Carex davalliana, oczeret Tabernemontana Schoenoplectus tabernaemontanii, gnidosz błotny Pedicularis palustris. Natomiast w całej Dolinie Mierzawy występuje aż 45 gatunków rzadkich, zagrożonych i chronionych roślin.
Na terenie obszaru stwierdzono trzy gatunki motyli dziennych z Załącznika II Dyrektywy Siedliskowej. Najcenniejszym elementem obszaru jest jednak w większości naturalne koryto rzeczne, zasiedlane przez dobrze zachowane populacje minoga ukraińskiego Eudontomyzon mariae i minogastrumieniowego Lampetra planeri, głowacza białopłetwego Cottus gobio i trzepli zielonej Ophiogomphus cecilia.

Instytucja lub osoba zbierająca informacje

Joanna Przybylska, Roman Maniarski -  Towarzystwo Badań i Ochrony Przyrody
Jadwiga Barga-Więcławska – Zakład Zoologii Uniwersytet Humanistyczno-Przyrodniczy Jana Kochanowskiego w Kielcach
Bartosz Piwowarski
Mirosław Przybylski, Zbigniew Kaczkowski - Uniwersytet Łódzki
Mirosław Cieśla - Szkoła Główna Gospodarstwa Wiejskiego w Warszawie